Ludzie, o których trzeba pamiętać, syn goniądzkiej ziemi………..
profProf. Antoni Gabryelewicz (1928 – 2010)
 
Profesor Antoni Gabryelewicz, który urodził się 16 lipca 1928 r. w Downarach. Tam spędził dzieciństwo, rozpoczął naukę w szkole powszechnej i tam zastała go II wojna światowa. Po zakończeniu działań wojennych w 1945 r., przeniósł się do Białegostoku, gdzie podjął naukę w IV klasie gimnazjum. Po ukończeniu liceum, zdał egzaminy na akademię Medyczną Wydział Lekarski w Łodzi. Dyplom lekarza uzyskał w 1952 r., doktora nauk medycznych w 1961 r., habilitował się w 1968 r., a stopień profesora zwyczajnego uzyskał w 1977 r.
Od roku 1952 pracował w Klinice Chorób Wewnętrznych w AM w Białymstoku na etacie klinicznym. W roku 1970 został Kierownikiem Kliniki Gastroenterologii w tejże Akademii. Zorganizował Klinikę, zadbał o jej wyposażenie w nowoczesny sprzęt endoskopowy. Był pionierem polskiej gastroenterologii i pankreatologii. Odbył szereg kursów szkoleniowych: roczny pobyt naukowy w New York Blood Center oraz jako visiting profesor w klinicznych ośrodkach w Helsinkach, Kanadzie, USA, Niemczech, Francji, Wielkiej Brytanii i Japonii. Pomimo wielkiej pasji naukowej, w codziennym życiu kierowanej przez niego Kliniki, na pierwszym miejscu był chory człowiek. Dzięki takiej postawie, zaszczepił szlachetne wzorce swoim uczniom i cieszył się wielką wdzięcznością swoich pacjentów.
Główne zainteresowania naukowe Profesora koncentrowały się wokół pankreatologii klinicznej i ostrego doświadczalnego zapalenia trzustki, zaburzeń hemostazy w zapaleniu trzustki, farmakologii klinicznej i endoskopii przewodu pokarmowego. Dzięki tym badaniom o osobie Pana Profesora i o kierowanym przez niego ośrodku usłyszała cała Polska i cały świat.Jest autorem i współautorem 270 prac naukowych w czasopismach krajowych i zagranicznych. Jest promotorem 23 doktoratów z zakresu gastroenterologii i opiekun 9 habilitacji. Był kierownikiem specjalizacji 18 lekarzy, którzy uzyskali tytuł specjalisty chorób wewnętrznych. Profesor i jego zespół zainicjował nowy kierunek badań doświadczalnych: wykazanie w ostrym doświadczalnym zapaleniu trzustki labializacji błon lizosomalnych trzustki i uwolnieniu wolnych hydroliz lizosomalnych inicjujących proces zapalny w tym narządzie.
W latach 1974-81 był Dziekanem Wydziału Lekarskiego AM w Białymstoku. Przez kilka kadencji był członkiem Senatu tejże Uczelni.
Prof. Gabryelewicz był zaangażowanym w prace administracyjną Akademii Medycznej w Białymstoku pełniąc funkcję Dziekana przez 7 lat. Przez kilkanaście lat był członkiem Senatu Uczelni. Od 1997 r. jest członkiem Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów Naukowych Polskiej Akademii Nauk. Przez 7 lat był członkiem Zespołu Nauk Medycznych Komitetu Badań Naukowych, gdzie przez 3 lata pełnił funkcję przewodniczącego. Przez 6 lat był prezesem Ogólnopolskiego Towarzystwa Gastroenterologii. Profesor Gabryelewicz był tez inicjatorem utworzenia Trzustkowej Grupy Roboczej Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, której przewodniczy do dzisiaj. W 1999 r. został zastępcą przewodniczącego Komitetu Patofizjologii Klinicznej Polskiej Akademii Nauk, oraz przewodniczącym Komisji Gastroenterologii i Hepatologii PAN.
Dużym osiągnięciem osobistym profesora było zorganizowanie w 1970 r. nowoczesnej Pracowni Endoskopi Przewodu Pokarmowego, która była jedną z pierwszych w kraju najlepiej wyposażonych pracowni wykonując skomplikowane badania endoskopowi trzustki i dróg żółciowych. Zasługą profesora jest wprowadzenie w swojej jednostce, a następnie rozpowszechnienie w naszym kraju testu sekretynowo - pankreczyminowego, służącego do oceny stopnia uszkodzenia funkcji zewnątrzwydzielniczej trzustki. Zainteresowania naukowe profesora koncentrowały się wokół następujących tematów: choroby zapalne trzustki, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, farmakologia kliniczna i endoskopia przewodu pokarmowego.
Prof. Antoni Gabryelewicz był członkiem kilku krajowych towarzystw naukowych i przez wiele lat przewodniczył Komisji Gastroenterologii i Hepatologii Polskiej Akademii Nauk. W latach 1985-91 był Prezesem Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii i przez wiele lat przewodniczył Białostockiemu Oddziałowi Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii. Był członkiem honorowym: Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Bohemo-Słowackiego Towarzystwa Medycznego im. J. E. Purkyne oraz członkiem korespondentem Niemieckiego Towarzystwa Gastroenterologii (German Association of Gastroenterology). Z jego inicjatywy powstała Robocza Grupa Trzustkowa Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, w której pracy brali udział wybitni pankreatolodzy krajowi i zagraniczni. Nawiązał współpracę z gastroenterologami Belgii, Finlandii, Czechosłowacji, Niemiec i Japonii.Profesor był członkiem honorowym kilku europejskich towarzystw naukowych: AssociationMedicorum Bohemo - Slovacorum J. E. Purkyne, SocietasMedicorumSlovacorum - SociatasGastroenterologica, Die Deutsche Gesellschart fur VerdauungsundStorfwechslkrankheiten mit Sektion fur Gastroenterollogische Endoskopie, Founder and Honoraty Member of Lube Portuges de Panereas.
Za prace naukowe prof. Gabryelewicz i jego zespół był wielokrotnie wyróżniany nagrodami naukowymi Ministra Zdrowia i Rektora Akademii Medycznej. W uwzględnieniu zasług profesora na polu naukowym i dydaktycznym nadano mu tytuł Doktora Honoris Causa: Akademii Medycznej w Białymstoku (1998), Akademii Medycznej im. Piastów Śląskich we Wrocławiu (2002), Uniwersytecie Medycznym w Łodzi (2003).
Spośród wielu odznaczeń Profesor najbardziej cenił Odznakę za Wzorową Pracę w Służbie Zdrowia i Medal Edukacji Narodowej. Otrzymał medal Gloria Medicinae, który miał być wręczony 5 listopada 2010 r. Ten medal to najwyższe odznaczenie Polskiego Towarzystwa Lekarskiego, nadawane za wybitne zasługi dla medycyny. Niestety, na tej uroczystości już go nie było.
Antoni Gabryelewicz zmarł nagle 24 września 2010 r. w czasie wakacji w Hiszpanii. Profesor Antoni Gabryelewicz miał wspaniałe życie i w swoim dorobku pozostawił nie tylko prace naukowe, ale także liczne grono uczniów, w których sercach pozostanie na zawsze.
 
Opracował Arkadiusz Studniarek

 

Opublikowano: 2017-11-02

Wydrukuj